Onderzoekers hebben een nieuw mechanisme ontdekt waarmee planten alkaloïden vormen. De ontdekking biedt nieuwe inzichten in de biosynthese van medicinale plantenstoffen en kan helpen bij het opsporen van nieuwe bioactieve verbindingen.
Alkaloïden zijn een grote groep natuurlijk voorkomende plantenstoffen. Planten maken alkaloïden vooral aan als beschermingsmechanisme tegen vraat en ziekteverwekkers, maar voor de mens zijn veel van deze stoffen interessant vanwege hun biologische effecten. Afhankelijk van de chemische structuur kunnen ze bijvoorbeeld invloed hebben op het zenuwstelsel, de bloedvaten, het hart, het immuunsysteem of ontstekingsprocessen.
De onderzoekers brachten in Flueggea suffruticosa de biosynthese van het alkaloïde securinine in kaart. Opvallend was dat een sleutelenzym wordt aangestuurd door een gen dat sterk lijkt op bacteriële genen. Dit suggereert dat planten tijdens de evolutie biochemische mechanismen hebben overgenomen die ook bij micro-organismen voorkomen.
Op basis van deze ontdekking identificeerden de onderzoekers vergelijkbare genen in het DNA van andere plantensoorten. Daarmee ontstaat een nieuwe manier om planten met mogelijk interessante alkaloïden op te sporen en beter te begrijpen hoe deze stoffen worden gevormd.
Voor fytotherapeuten is deze kennis relevant omdat zij meer inzicht geeft in de natuurlijke biosynthese van medicinale plantenstoffen. Een beter begrip van deze processen kan bijdragen aan de identificatie van nieuwe medicinale planten, een betere kwaliteitsbeoordeling van kruiden en een wetenschappelijke onderbouwing van het therapeutisch gebruik van alkaloïdbevattende planten.
Bronvermelding:
Wood, C. X., & et al. (2026). Parallel evolution of plant alkaloid biosynthesis from bacterial-like decarboxylases. New Phytol. doi:10.1111/nph.70884.
