Herpes labialis (koortslip), meestal veroorzaakt door het herpes simplex-virus type 1, treft wereldwijd miljoenen mensen. Een normale koortslip wordt in Nederland behandeld met zelfzorg via de inzet van lokale behandeling met aciclovir, zinkoxide of zinksulfaat. In deze systematische review is onderzocht of topische kruidengeneesmiddelen mogelijk als alternatief of aanvulling kunnen worden ingezet bij de behandeling van deze aandoening.
In de review werden 7 gerandomiseerde gecontroleerde onderzoeken (RCT’s) met in totaal 1.250 patiënten geïncludeerd. Deze studies onderzochten topische formuleringen van citroenmelisse (Melissa officinalis L.), olijfbladextract (Olea europaea L.), propolis en een gecombineerde salie-rabarbercrème (Salvia officinalis L., Rheum palmatum L. en Rheum officinale Baill).
Uit de review bleek dat preparaten van citroenmelisse consequent de pijnintensiteit en zwelling verminderden. Enkele studies rapporteerden daarnaast een significante afname van de laesiegrootte in vergelijking met placebo of aciclovir. Olijfbladextract liet een statistisch significante snellere verbetering van symptomen en een kortere genezingstijd zien ten opzichte van aciclovir. Propolisformuleringen verkortten de mediane tijd tot korstvorming en volledige genezing significant in vergelijking met aciclovir. De gecombineerde salie-rabarbercrème toonde een vergelijkbare effectiviteit aan als aciclovir wat betreft de gemiddelde genezingstijd. In alle studies waren bijwerkingen minimaal of afwezig.
De bevindingen wijzen erop dat de onderzochte topische kruidenmiddelen effectieve en goed te verdragen alternatieven kunnen bieden voor conventionele antivirale behandelingen van herpes labialis. De totale steekproefomvang was echter klein. De onderzoekers raden daarom meer studie aan om deze bevindingen te bevestigen.
Bronvermelding:
Anheyer, M. & et al. (2025). Herbal Medicine for Treating Herpes Labialis: A Systematic Review. Journal of Integrative and Complementary Medicine, 31(11).

